Nooit meer plagiaat? Hoe schrijvers kunnen profiteren van de techniek achter Bitcoin

Door 22 januari 2018Geen categorie
blockchain

* Als je een citaat uit dit artikel op je eigen blog of Facebook-tijdlijn, dan wordt er doormiddel van blockchain automatisch 25 euro van je rekening geschreven voor het intellectueel eigendomsrecht.

Natuurlijk is dit onzin – je betaalt helemaal niets voor artikelen op Schrijfvis.  Maar over een paar jaar kun je mensen die jouw teksten of foto’s op internet gebruiken mogelijk wel automatisch een vergoeding voor het gebruik laten betalen. De techniek die nu wordt gebruikt bij het ontwikkelen van digitale munten zoals Bitcoin kan schrijvers, journalisten en andere creatieven op meerdere manieren van pas komen. In dit blogje krijg je een blik in een toekomst waarin e-books onmogelijk illegaal zijn te kopiëren en waarin het vanzelfsprekend is om voor het lezen of kopiëren van artikelen te betalen.

Blockchain – wat is het?

De technologie die wordt gebruikt om digitale munten zoals Bitcoin te ontwikkelen, heet blockchain. Het is een manier om bestanden (of het nu bitcoins, e-books of foto’s zijn) te voorzien van een digitaal logboek waarmee onmogelijk te knoeien is. In dit logboek kan de precieze geschiedenis van het bestand worden bijgehouden. Er staat bijvoorbeeld in wie de maker is, hoeveel waarde (in het geval van een munt) het bestand vertegenwoordigt, hoe veel kopieën er zijn, en wie de huidige eigenaar is.

Steeds als er iets verandert aan het bestand – bijvoorbeeld de eigenaar of de waarde – wordt er een nieuw blokje met deze informatie toegevoegd aan het logboek.  Zo ontstaat er een keten van informatieblokjes (blockchain). Het is onmogelijk om stiekem informatie uit het logboek te wissen of te veranderen, want de inhoud is versleuteld en wordt verspreid bewaard op een netwerk van meerdere computers.

Als iemand met het logboek rommelt, valt dat onmiddellijk op. De vervalste informatie wordt dan automatisch geweerd uit de blockchain.

Blockchain is betrouwbaar

Door blockchain is een munt als Bitcoin betrouwbaar. Iedereen kan zien wie de maker is, wat de waarde is en wie de huidige eigenaar is. Je hebt geen bank of overheid nodig om de de munten uit te geven of te beheren. Daardoor is het mogelijk om er betalingssystemen mee te ontwikkelen zonder tussenpersoon.

Maar blockchain is niet alleen interessant voor financiële transacties. De technologie zou in theorie ook een einde kunnen maken aan problemen waarmee schrijvers te maken krijgen bij de verspreiding van hun werk. Zo werken enkele startups aan blockchain-diensten die piraterij en plagiaat op een effectieve manier tegengaan.

Een kort overzicht van drie grote voordelen die blockchain in de toekomst kan bieden voor schrijvers.

1. Mediachain – nooit meer plagiaat?

Vorig jaar plaatste het een psychologieblog (mynd.nu) zonder mijn toestemming een bijna letterlijke kopie van dit artikel over de kracht van goede daden – dat ik voor de Volkskrant schreef. Pas maanden na de publicatie kwam ik het gekopieerde stuk toevallig tegen. Ik stuurde een boos mailtje en de hoofdredacteur haalde het stuk offline. ‘Het was een foutje’, schreef ze.

De Amerikaanse startup Mediachain werkt aan een systeem waarbij teksten (en foto’s en illustraties) niet meer ongemerkt kunnen worden overgenomen. Met Mediachain kan een auteur zijn complete tekst of zelfs fragmenten ervan een onverwijderbaar stempel met zijn naam en gegevens. Als iemand de tekst zonder toestemming publiceert, verschijnt er een melding in het logboek van het tekstbestand, zodat iedereen kan zien dat iemand heeft geciteerd uit het artikel. Plagiaat is dan dus eenvoudig op te sporen.

2. Artsy – Slimme boekcontracten

Wil je als schrijver je boek verkopen via winkels en websites van grote boekhandelaren? Dan heb je nu nog een uitgever nodig. Je kunt bijna onmogelijk zelf contracten afsluiten met al deze boekhandels.

Maar blockchain kan uitgevers wel eens deels overbodig gaan maken. De startup Artsy werkt aan een techniek waarmee kunstenaars en schrijvers met slimme blockchain-contracten zelf controle kunnen houden over de verkoop van hun e-books door derde partijen. Met het systeem kun je e-books straks voorzien van een registratie die ervoor zorgt dat het bestand alleen kunnen worden verkocht als de maker een bepaald percentage van de prijs ontvangt.

Elke online winkel kan je boek dus te koop aanbieden zonder van tevoren een contract met je af te sluiten. Bij een verkoop zorgt de blockchain voor een goede financiële afwikkeling.

Het wordt door blockchain waarschijnlijk ook veel lastiger om e-books illegaal te verspreiden. In het logboek van de bestanden kan de maker meteen zien wanneer iemand zonder te betalen toegang probeert te krijgen tot zijn boek.

Hoe blockchain voor boeken werkt, wordt helder uitgelegd in dit filmpje.

3. Brave – Geld verdienen met artikelen wordt eenvoudiger

Bloggers kunnen nu maar moeizaam geld verdienen door lezers te laten betalen voor artikelen. Natuurlijk zijn er digitale kiosken zoals Blendle en Patreon waarmee je kleine bedragen kunt vragen voor artikelen. Maar de bedrijven die dit soort microbetalingen mogelijk maken romen een flink percentage af van de transacties, meestal ongeveer 30 procent. En aangezien je voor een artikel hooguit een paar euro kunt vragen, blijft er voor de auteur dan weinig over.

De Nederlandse startup Katalysis wil dit veranderen. Het bedrijf werkt aan een service waarmee je lezers kunt laten betalen met blockchain. De schrijver hoeft door de blockchaintechnologie geen hoge transactiekosten te betalen. De startup werkt zelfs al samen met het platform Reporters Online, waarop journalisten hun werk kunnen verkopen.

Kinderschoenen

De bovengenoemde technieken staan nu nog in de kinderschoenen. Zo kunnen gebruikers van Katalysis nog geen artikelen kopen bij bekende kanten, blogs of tijdschriften. Artsy en Mediachain zijn ook nog maar gedeeltelijk beschikbaar voor gebruikers. Toch bieden de startups hoop voor een toekomst waarin schrijvers meer controle houden over hun eigen werk.

Maar pas op, wordt niet té enthousiast over blockchain. Na het onderzoek voor dit artikel besloot ik zelf wat te investeren in de techniek – ik schafte bitcoins aan bij Coinbase. De dag daarna was mijn investering meteen 30 procent minder waard.Kortom: beleggen is niets voor mij. Ik wacht nog even totdat ik met schrijven geld kan verdienen aan blockchain.

Wil je meer lezen over blockchain? In dit lange, maar geweldige artikel uit de New York Times wordt haarfijn uitgelegd hoe de technologie het internet ten goede kan veranderen.

Geen schrijf- en werktips missen? Schrijf je in voor mijn nieuwsbrief, net als 5.000 anderen. 

Lees ook:

Dennis Rijnvis

Over Dennis Rijnvis

Dennis Rijnvis, journalist voor onder meer De Volkskrant, Quest, Nu.nl en Psychologie Magazine. Maar ook schrijver van de thriller Savelsbos, uitgegeven door Cargo/De Bezige Bij. Op dit blog deel ik mijn inzichten en ervaringen op het gebied van schrijven.

Eén reactie

Reageer

Verhelder je teksten

Ontvang maandelijks de beste schrijftips (gratis)